Langs Luthers wegen Natuurlijk Thüringen

Het is misschien niet Duitslands bekendste regio, maar toch staat de oostelijke deelstaat Thüringen met zijn natuurschoon, gezellige stadjes en rijke historie garant voor een heerlijke vakantie. Echt een plek voor liefhebbers van natuur, cultuur en Duitse gemütlichkeit.

Glooiend strekt het landschap zich uit aan onze voeten. Zover het oog reikt, zien we groene landerijen en bossen, her en der afgewisseld door dorpjes of een enkel huis. Hoog boven ons uit torent de Wartburg, volgens kenners het mooiste Romaanse kasteel ten noorden van de Alpen. Het staat op de Unesco Werelderfgoedlijst. Een Nederlandstalige gids leidt ons rond door de zalen en kamers. De ene ruimte is uitbundig gedecoreerd, de andere is juist heel sober, maar minstens zo mooi.

Miniatuur-Luther razend populair

We zijn in Thüringen. Niet zo heel bekend, maar vooral door de Wartburg jaarlijks wel door veel buitenlandse toeristen bezocht. Het is een van de plekken waar de bekende kerkhervormer Maarten Luther zijn sporen naliet. Hij verbleef er in 1521 bijna een jaar in ballingschap en vertaalde vanuit zijn kamer het Nieuwe Testament in slechts elf dagen in spreektaal voor het Duitse volk. Vier jaar daarvoor spijkerde hij op 34-jarige leeftijd zijn 95 stellingen op de deur van de slotkerk in Wittenberg om te ageren tegen de aflaatverkoop. Het was het begin van een roerige periode: de reformatie én het ontstaansmoment van de protestante kerk, nu vijfhonderd jaar geleden. Vooral in Duitsland wordt vijfhonderd jaar reformatie groots herdacht. Speelgoedfabrikant Playmobil bracht zelfs een miniatuur-Luther op de markt. Het is inmiddels het populairste poppetje dat Playmobil ooit kende.

Graag geziene gasten

Aan de voet van de Wartburg ligt Eisenach. Niet alleen Luther bracht in Eisenach een groot deel van zijn jeugd door, het stadje is ook de geboorteplaats van componist Johann Sebastian Bach. Collega-musicus Wagner en schrijver-filosoof Goethe waren er graag geziene gasten. Middelpunt is de Karlsplatz, met daarop de Heilige Elisabeth-kerk. De kerk is de doopplaats van Bach; de crucifix en het doopvont zijn er in originele staat te zien. Dit maakt de kerk een bijzondere plek voor muzikanten, die het een eer vinden om er te spelen.

Zonovergoten wandeling

Vanaf Rennsteighaus Neue Aussspanne zetten we de eerste passen op een deel van de Lutherweg, waar een groot aantal wandel- en fietsroutes in Thüringen deel van uitmaakt. De routes variëren in lengte van 2 tot 133 kilometer.

In een halve dag wandelen we voornamelijk heuvelafwaarts naar Schmalkalden. De route voert door de rustige naaldbossen van het Thüringer Wald, kleine dorpjes met vakwerkhuizen en velden met prachtig uitzicht en eindigt bij Slot Wilhelmsburg en het Lutherhuis in Schmalkalden. De paden vereisen stevige wandelschoenen en een vaste tred. De route is onderweg duidelijk aangegeven met wit met groene bordjes. Voor smartphone-gebruikers is er de app Luther to go (voor Android, voor Iphone), volg dan Lutherweg Etappe 05.

In de Wartburg in Eisenach

Verborgen kunstschatten

In Merkers-Kieselbach bezoeken we een andere bezienswaardigheid met een rijke historie: de Bergwerk Merkers, een van de grootste zoutmijnen van Duitsland. Kleine, gele vrachtwagentjes rijden ons door het imposante gangenstelsel, tot 800 meter diep onder de grond. Onze twee gidsen verhalen over de historie van de zoutwinning, de erbarmelijke arbeidsomstandigheden en de inzet van gevangenen uit concentratiekamp Buchenwald. We vergapen ons aan prachtige zoutkristallen, een gigantische, ondergrondse concertzaal en een ruimte waar de Duitsers in de Tweede Wereldoorlog in het diepste geheim een enorme hoeveelheid goud en kunstschatten verborgen hielden.

Richtingsbord op de Lutherweg
Slot Wilhelmsburg in Schmalkalden
Wandelen over de Lutherweg
Citadel Petersberg in Erfurt

Gemoedelijke sfeer

Omdat Erfurt in de oorlog niet gebombardeerd is, is de historische binnenstad bewaard gebleven. Vanaf de citadel Petersburg, gebouwd op een heuvel tegen het centrum, hebben we er een mooi uitzicht op. In de stad heerst een gemoedelijke sfeer, er is genoeg te doen en te zien voor een meerdaags verblijf. We bezoeken de gotische domkerk, bekijken in het Augustiner-klooster het oudste schrift van Luther en wandelen over de met winkeltjes bebouwde Krämer-brug. Na afloop strijken we op de Domplatz neer op een van de vele terrassen. Hier komen historie en hedendaagse gemütlichkeit samen.

Dit artikel en alle artikelen uit ons magazine volledig lezen?