Interview met Sigrid Kaag, lijsttrekker D66

Verhoging van de AOW voor iedereen én afschaffing van het complexe toeslagenstelsel. Dat zijn enkele van de punten in het verkiezingsprogramma van D66. Behalve financiële maatregelen wil de partij nog meer doen om ervoor te zorgen dat het er beter op wordt voor senioren. KBO-PCOB in gesprek met Sigrid Kaag over wonen en preventie, over digitale inburgering, en uiteraard koopkracht en de pensioenen.Sigrid Kaag

Hoe zorgt D66 voor meer woningen voor ouderen?

“Op een gegeven kom je op een leeftijd waarop je denkt: hoe lang kan ik hier nog wonen? Dan wil je misschien graag een gelijkvloers appartement met lift. Veel ouderen kunnen moeilijk rondkomen. Daarom moet iedereen een betaalbare en passende woning kunnen krijgen. Zo kunnen mensen langer zelfstandig wonen. Ik denk dan aan centraal gelegen locaties met voorzieningen dichtbij en goede aansluitingen op het openbaar vervoer. Gemeenten moeten kijken of hun grondprijzen niet te hoog zijn, zodat er betaalbaar kan worden gebouwd. En ze moeten een visie maken hoe ze daar ruimte voor maken in hun bestemmingsplannen. D66 pleit ook voor het herinstellen van een ministerie van Wonen, zodat hier meer centrale regie op komt. De overheid moet dienend zijn aan de inwoners. Daarbij draait het om toegankelijkheid, zelfstandigheid en mobiliteit, zodat je, als het even kan, in je eigen wijk kunt blijven wonen.”

“D66 kijkt ook naar preventie. We willen graag dat je als patiënt samen met de huisarts bekijkt wat het beste medische besluit voor jou is. Dit gebeurt nog veel te weinig. Dat komt omdat je daarvoor meer informatie en meer tijd nodig hebt. Daarom willen wij ook dat huisartsen meer tijd krijgen per patiënt. Heb je bepaalde zorg nodig, dan moet je dat eenvoudig kunnen regelen. Ik heb de zorg rondom mijn eigen ouders meegemaakt en daardoor ook de mankementen. Veel mensen willen zo lang mogelijk thuis wonen of aangepast wonen, eigen leven inrichten, maar wij moeten dat faciliteren. Omdat ons zorgsysteem te complex is voor mensen. D66 wil daarom één centraal loket waar je alles regelt. En mensen moeten zo lang mogelijk vitaal kunnen zijn en invulling kunnen geven aan de eigen levenszin en levensinvulling.”

De koopkracht van ouderen is sinds 2011 niet gestegen. Wat doet D66 daartegen?

“Daar schrok ik ook van, moet ik zeggen. Een probleem is dat de aanvullende pensioenen al jarenlang niet zijn geïndexeerd. D66 is voorstander van verhoging van de AOW voor iedereen en van afschaffing van het complexe toeslagenstelsel. Iedereen krijgt in plaats van een toeslag elke maand een vast bedrag. Als uitkering of belastingkorting. Zit jouw inkomen aan de ondergrens, dan ga je erop vooruit. Als inwoner heb je er geen werk van, wat met die toeslagen wel zo is. Belangrijk is verder dat het nieuwe belastingstelsel in aanloop naar 2026 zo wordt uitgevoerd dat kwetsbare mensen worden ontzien.”

 

“Leeftijd mag nooit een criterium zijn in een sollicitatie”

 

Is er nóg meer mogelijk om de koopkracht te verbeteren?

“De AOW blijft natuurlijk ook meegroeien met de lonen. Maar D66 wil meer doen dan financiële instrumenten inzetten. We denken sowieso aan scholing en bijscholing van senioren en meer persoonlijke begeleiding voor mensen die hun baan verliezen. Ook willen we een actievere en verdergaande vorm van het tegengaan van leeftijdsdiscriminatie bij sollicitaties. Het is gezond voor een samenleving dat mensen zo lang mogelijk kunnen werken, want je wordt gewaardeerd, je hebt een sociale verantwoordelijkheid en je hebt routine. Maar dan niet met dezelfde werkdruk en misschien met minder uren. Dat vraagt iets van werkgevers. Zij moeten creatiever omgaan met hun vacatures. Daarbij mag leeftijd nooit een criterium zijn om iemand wel of niet aan te nemen.”

Moeten we niet af van die rekenrente, zodat we de pensioenen weer kunnen indexeren?

‘Als je de indexering op een gegeven moment niet rechttrekt, neemt de armoede verder toe. Dat gaat ook ten koste van het welzijn en de gezondheid. Maar het pensioen moet evenwichtig zijn voor alle generaties. Ik durf niet te zeggen dat we alles kunnen inhalen, maar we willen wel naar alle opties kijken.

Veel ouderen worden het slachtoffer van digitale criminaliteit. Wat is daartegen te doen?

“Het is de nieuwe vorm van criminaliteit. D66 wil daarom een meldpunt cybercriminaliteit. Het kan trouwens iedereen gebeuren. Mijn man is het een keer overkomen. En mijn kinderen kregen pas een e-mail van de Belastingdienst dat ze direct moesten betalen. Ik ging zelf ook twijfelen. Toen ben ik naar de website van de Belastingdienst gegaan om duidelijkheid te krijgen. Schaam je dus niet.”

Hoe zorgen we dat mensen aangifte doen?

“We moeten mensen op allerlei manieren informeren. Via bibliotheken en buurthuizen, in lokale media, via magazines zoals dat van KBO-PCOB. Maar er moet vooral een speciaal meldpunt komen. Verder moet je er als bank voor zorgen dat je bereikbaar bent en dat er altijd een mens is die jou helpt. Want hoe digitaal je misschien ook bent, je kunt altijd vast komen te zitten.”

Hoe zorgt D66 dat meer mensen meedoen met de digitalisering?

“Dat moeten we nog beter coördineren. Wij pleiten daarom ook voor een ‘digitale inburgeringscursus’, waarmee mensen zich laagdrempelig kunnen bijscholen, bijvoorbeeld via bibliotheken, buurtcentra en scholen. Maar je moet wel een plan hebben, zodat de cursus overal voldoende wordt aangeboden. En mensen moeten weten waar ze naartoe kunnen.”

Er zijn ook mensen die echt niet meekunnen of meewillen met de digitalisering.

“Digitalisering is geweldig, maar het vergroot ook de ongelijkheid als mensen niet kunnen meedoen. Als gemeente heb je het meest inzicht in de samenstellingen en vragen van inwoners, ook per wijk of buurt. De ondersteuning aan hen is dus maatwerk. Ook zijn er initiatieven van studenten die helpen. Daarmee overbrug je bovendien de generatiekloof. Mensen móeten niets, maar de digitalisering gaat wel door. Geef hen dus de gelegenheid om mee te doen. Gemeenten hebben het beste zicht op hun inwoners, ook per buurt. Daarop kun je specifieke programma’s maken. Daarnaast moet er een achtervang blijven. Zeker de overheid moet altijd een plek bieden waar mensen persoonlijk contact kunnen hebben als het digitaal niet lukt.”

Steeds meer mensen hebben een e-bike, wat leidt tot gevaarlijke situaties. Moet er geen andere infrastructuur komen?

“Stientje van Veldhoven (D66-Staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat, red.) heeft de afgelopen vier jaar geïnvesteerd in meer fietspaden en verbreding van fietspaden.. Die ontwikkeling moeten we doorzetten, want de toekomst is elektrisch, of het nou gaat om auto’s, bussen of fietsen. De overheid moet dus investeren in fietsinfrastructuur en fietsveiligheid.”

Wat moet er gebeuren voor de mantelzorgers?

“D66 wil het voor mantelzorgers makkelijker maken om op adem te komen, met professionele hulp die tijdelijk instapt als het even te zwaar valt. En voor mensen die echt intensieve mantelzorg verlenen, willen we een vast bedrag per maand toekennen voor de zorg die ze verlenen. Het geld is bedoeld als erkenning en om hen te faciliteren. Het is geen persoonsgebonden budget, dus mensen hoeven niet allerlei formulieren in te vullen.”

Hoe kijkt Sigrid Kaag aan tegen de ouderen? Dor hout?

“De mens heeft in elke levensfase een bijzondere rol te vervullen. Ik hoop dat we allemaal gezond oud mogen worden en dat we allemaal kunnen terugkijken op een mooi en geleefd leven, met vreugde en verdriet. Die vreselijke term ‘dor hout’ is echt een verkeerd bedoelde opmerking tegen het leven.”

Interviews met de andere lijsttrekkers