Interview met Lilianne Ploumen, lijsttrekker PvdA

Meer woningen voor senioren, meer loon voor zorgmedewerkers, verhoging van het minimumloon en de AOW en behoud van de bibliotheken als centrale plekken in de digitale samenleving. Dat wil de PvdA bereiken onder Lilianne Ploumen. We ondervroegen de kersverse lijsttrekker over woningnood, zorg en personeelsgebrek, de pensioenen en de onmisbaarheid van de bibliotheek.Lilianne Ploumen

De woningmarkt knelt. Hoe komen er meer geschikte, betaalbare seniorenwoningen?

“Om te beginnen moeten we meer woningen bouwen; minstens honderdduizend per jaar. Daarbij moet elke gemeente moet worden verplicht een minimum aantal seniorenwoningen te bouwen, want zij moeten niet de dupe worden van het enorme woningtekort. Senioren hebben zelf ook goede ideeën, zoals hofjes waar je samen woont. Ook zulke initiatieven moeten we makkelijker maken. Maar het begint met bouwen: van Limburg tot Amsterdam.

Dus we moeten veel creatiever omgaan met de regels?

“Inderdaad. Aan de andere kant moeten er juist veel strengere regels komen is voor huisjesmelkers en speculanten. Je koopt een huis om in te wonen en niet om er winst op te maken. Wij willen daarom een Prins Bernhard-belasting instellen voor mensen die veel huizen bezitten, want er wordt wel heel makkelijk geld verdiend aan de woningnood. Er zijn ook mensen die zelf in een sociale huurwoning zitten en meerdere andere huizen bezitten en daar veel geld aan verdienen. We bieden alle hulp aan corporaties om hieraan een einde te maken. Het mag volgens de wet, maar je hebt ook zoiets als de geest van de wet. De PvdA gaan alles op alles zetten zodat de minister zo snel mogelijk actie onderneemt.”

Het is belangrijk dat thuiszorg, ziekenhuiszorg en verpleeghuiszorg goed op elkaar aansluiten. Is er een stelselwijziging nodig?

“Ik sluit dat niet uit, maar vind wel dat binnen dit stelsel al veel beter kan. Zo vinden dat er binnen vijftien minuten afstand spoedzorg moet zijn. In veel gebieden moeten mensen veel te lang wachten op spoedzorg. Dus als er plannen zijn om een spoedeisende hulp te sluiten, ga hierover eerst in gesprek met de mensen in de omgeving. Want als je zo’n SEH sluit, dan moet er op een andere manier spoedzorg beschikbaar zijn. De PvdA is een voorstander van het gezondheidscentrum, met huisarts, wijkverpleegkundige en fysiotherapeut. Verder moeten goede thuiszorg en verpleeghuiszorg voor iedereen beschikbaar zijn.”

Maar er is vaak geen plek in verpleeghuizen voor mensen die niet echt meer thuis kunnen wonen.

“Er moeten inderdaad meer plekken komen in verpleeghuizen. Vaak zijn de plekken er wel, maar is er personeelsgebrek. De PvdA wil mensen in de zorg daarom beter belonen. Want je kunt nog zo toegewijd je werk doen, op een gegeven moment houdt het op. De PvdA heeft het afgelopen jaar een harde strijd gevoerd voor betere salarissen. Begin 2021 is onze motie hierover aangenomen en het kabinet komt moet dat nu gaan uitvoeren.”

Heeft dit kabinet goed gezorgd voor ouderen in deze coronacrisis?

“In de eerste golf was er heel veel aandacht voor de ziekenhuizen, maar over de verpleeghuizen en de GGZ hoorden we weinig. Terecht is daar nu wel meer aandacht voor. Ook zijn er ouderen weggekwijnd door het gebrek aan contact. Dat moet hartverscheurend zijn geweest, ook voor familie en zorgverleners. Ook in deze tweede golf zijn veel mensen eenzaam. Dat had minder lang hoeven duren als het kabinet sneller was geweest met vaccineren.”

 

“De pensioenen moeten weer worden geïndexeerd”

 

Sinds 2011 is de armoede onder alle leeftijdsgroepen vanaf 55 jaar toegenomen. Wat is hieraan te doen?

“De PvdA pleit voor verhoging van het minimumloon, met daaraan gekoppeld een verhoging van de AOW. Dat is heel belangrijk, want veel ouderen komen niet rond. Ten tweede komt er een nieuw pensioenstelsel. Dat is hard nodig, omdat de pensioenfondsen zich nu arm rekenen. In het nieuwe stelsel is dat niet meer aan de orde. Door corona dreigden kortingen op pensioenen. Wij hebben gezegd: in 2021 mag niet worden gekort. Het kabinet heeft dat overgenomen. In het nieuwe stelsel moeten de pensioenen weer worden geïndexeerd, zodat dit gelijk oplopen met de economische groei. We houden de inkomenspositie van mensen elk jaar goed in de gaten. Daar zijn we scherp op.”

Voor vijftigers en zestigers: hoe pakt u leeftijdsdiscriminatie op de arbeidsmarkt aan?

“Als mensen solliciteren, worden ze vaak niet uitgenodigd. In de VS moet je in een procedure altijd minimaal één vijftigplusser uitnodigen. Dat werkt daar heel goed. Dat lijkt me ook goed voor Nederland. Soms is het heel eenvoudig.

De digitalisering gaat snel, ook onder senioren. Maar senioren zijn wel extra kwetsbaar voor oplichting. Hoe vergroten we de aangiftebereidheid?

“Het overkomt iedereen. Het is mij ook overkomen. Ik kreeg zogenaamd een appje van een collega die ik goed ken. Ze doet veel goede dingen voor andere mensen. Ik dacht: ze heeft even geld nodig om iemand anders bij te staan. Ik voelde me enorm stom. Ik kreeg op mijn kop van mijn kinderen. Ik schaam me er ook voor. Maar ik heb aangifte gedaan en mijn geld teruggekregen. Dus: schaam je niet en ga naar de politie en spreek je bank aan, want zij staan klaar om je te helpen.”

Ouderen zijn kwetsbaarder op de fiets. Gaat een nieuw kabinet investeren in veilige fiets-infrastructuur?

“Het is gezond om te fietsen, maar je moet niet bang zijn om dat te doen. Daarom willen we investeren in veiligere fietspaden. Er moeten bredere fietspaden komen, zodat je niet moet uitwijken naar de berm als er wielrenners langskomen. En er moeten méér fietspaden komen, in zowel de steden als de buitengebieden. Een fietshelm? Kopen zo’n ding, want dat is echt veiliger.”

De digitalisering dan. Hoe zorgen we dat mensen kunnen meedoen aan de digitale samenleving?

“Het lijkt alsof iedereen digitaal is, maar dat is niet zo. Sommige mensen vinden dat ingewikkeld of hebben geen geld voor een computer. Instanties moeten daarom ook telefonisch bereikbaar blijven, zodat je niet alles online hoeft te regelen. Mensen die dat willen, moeten brieven blijven ontvangen van de overheid. Daarnaast zou ik toch aanraden om gewoon een cursus te doen. De bibliotheken kunnen die aanbieden. De PvdA vindt dat de biebs onmisbaar zijn in een digitale samenleving. Die moeten dus blijven bestaan. De PvdA investeert daarin.”

Veel mantelzorgers in Nederland zijn overbelast. Wat heeft de PvdA hun te bieden?

“Mantelzorgers verdienen meer steun. We willen het mantelzorgverlof uitbreiden. Werkgevers moeten daarvoor openstaan. In de cao’s is wel wat geregeld, maar dat is nogal krap aan. Wat ik ook wil zeggen tegen mensen: als je het even niet meer redt als mantelzorger, dan kun je respijtzorg aanvragen via de gemeente. Te weinig mensen weten hiervan.

Tot slot: waar denkt u aan bij de term ‘ouderen’?

“Dan denk ik aan mijn volkstuin in Amsterdam. Veel wat oudere mensen houden daar de boel draaiende. En dat geldt voor de hele samenleving. Zoveel ouderen zetten zich in voor verenigingen en voor anderen. Als zij daarmee ophouden, staat gans het radarwerk stil. Ik zie ouderen dus beslist niet als ‘dor hout’? Nee joh, gek! Hou eens op zeg!”

Interviews met de andere lijsttrekkers