Komediant Jon van Eerd

Jon van Eerd

Komediant

Ik realiseerde me rond mijn 50ste dat ik nooit meer een balletdanser of een concertpianist zou worden, dat alles zo’n beetje vastlag, maar dat vind ik helemaal niet erg, want ik heb veel plezier in mijn werk en zit nog altijd boordevol ideeën.

Toch ben ik de laatste vijf, zes jaar ook aan het bedenken hoe het Pretpakhuis, ons productiebedrijf, kan blijven floreren zonder mij. Tot nu toe sta ik alleen in de vitrine; ik ben het product.

Het is wel de bedoeling dat we meer en meer het werk van anderen op de planken gaan brengen.’

De clown uithangen

Jon van Eerd is een veelzijdig artiest, maar werd vooral bekend in de musical- en comedy-wereld.

Op de vraag of hij in het echte leven ook zo vrolijk is, antwoordt hij indirect: ‘De oude Kraaijkamp heeft volgens mij ooit gezegd dat je om een goede comedian te worden vooral de tragische kant van het leven moet kennen.

Nou is tragisch iets te zwaar uitgedrukt, maar ik weet wel dat ik van jongs af aan mijn verdriet wegduwde door de clown uit te hangen.

Om er een beetje bij te horen.’

"‘Ik duwde mijn verdriet weg door de clown uit te hangen’"

-

Hartruis

We praten over vroeger, over een dominante moeder en een ziekelijke vader.  Jon vertelt over het moment waarop hij, als zesjarige, plotseling in het ziekenhuis belandde:

‘We kwamen ’s morgens terug van de kerk en ik zei tegen mijn moeder: “Ik voel me niet goed.”

Het was waarschijnlijk gewoon een griepje, maar de dokter werd erbij gehaald. Hij hoorde een hartruis en binnen een uur werd ik in een ambulance met loeiende sirenes afgevoerd.

Half jaar niet buiten spelen

Ik lag minstens een half jaar in het ziekenhuis.

De laatste maanden mocht ik thuis uitzieken. Ik vond het echt vreselijk dat ik niet mee kon doen.

In die periode is, denk ik, het zaadje van de eenzaamheid geplant. Vooral ook omdat ik na dat jaar altijd, overal, achter zou lopen.

De drie verdrietigste jaren

Doordat zijn ouders erop stonden dat hij gewoon verder zou gaan met de derde klas lagere school, kwam hij door een leerachterstand in de problemen.

Jon ging van school naar school, tot hij op een internaat terechtkwam, waar hij de ‘drie verdrietigste jaren’ van zijn leven zou meemaken.

Het jongetje werd regelmatig, door meerdere paters, seksueel misbruikt.

‘Ik begrijp waarom je het ter sprake brengt, maar ik heb eerlijk gezegd wel spijt dat ik er ooit in een interview iets over heb gezegd. Sindsdien komen er, nog steeds, allerlei nare herinneringen naar boven komen.

Ik had het veilig weggestopt; het was veel beter geweest als ik er nooit meer naar gekeken had.

De mensen die me dit hebben aangedaan zijn bovendien allemaal dood. Er is niks meer aan te doen.’

Toch heeft het oprakelen van die hele geschiedenis hem ook iets opgeleverd.

‘Mijn moeder had het interview gelezen en was erg bezorgd dat het haar zou worden aangerekend. Waarom heb je je kind niet beschermd?

Terwijl ze, als ze het geweten had, waarschijnlijk met een mitrailleur bij het internaat was langsgegaan om het hele zootje neer te maaien.

Ik hoorde haar een tijdje aan en zei toen: “Maar dit gaat nu niet over jou. Dit is mijn verdriet, blijf er vanaf.” Ze hield haar mond.

Ik denk niet dat ze me begreep, maar voor mij was het belangrijk om me uit te spreken; om voor mezelf op te komen.

Dat heb ik toen voor het eerst in mijn leven – op mijn 50ste! – gedaan.

"Comedy is tragedy plus time"

-

Comedy is tragedy plus time

Een of andere Bekende Amerikaan zei ooit: ‘Comedy is tragedy plus time.’ Het is een citaat dat Jon wel wil onderschrijven.

‘Komedie is per definitie een kwestie van relativeren. Komedie is de realiteit een schopje onder z’n kont geven.

Komedie is gebaseerd op herkenning – of vervreemding van de herkenning, want pas als je jezelf in een situatie herkent, zul je erom kunnen lachen.

Wat ik wil is mijn publiek een cadeautje geven.

Sorry, dat klinkt vreselijk, maar ’t is echt zo. Gewoon, één avond zonder gezeik. Het leed van de wereld, privé-problemen, ziekte, gedoe: weg ermee!

We voelen ons heel even verbonden.

Meer lezen? Neem dan een abonnement op het Magazine van KBO-PCOB